Pensioen in Portugal blijft betaalbaar, maar toekomstige uitkering fors lager

Portugal hoeft voorlopig niet te vrezen voor een directe pensioencrisis. Volgens het nieuwste Ageing Report van de Europese Commissie zijn de pensioenbetalingen technisch gezien gegarandeerd tot 2070. Toch zit er achter dat geruststellende beeld een belangrijke waarschuwing: toekomstige gepensioneerden krijgen waarschijnlijk een veel kleiner deel van hun vroegere salaris uitgekeerd dan nu het geval is.
Volgens de verwachtingen blijft de Portugese sociale zekerheid tot 2034 overschotten boeken. Die financiële ruimte kan worden gebruikt om het Financieel Stabilisatiefonds verder te versterken. Dit fonds vertegenwoordigt inmiddels ongeveer 15% van het Portugese bbp en moet later helpen om verwachte tekorten op te vangen.
Die tekorten worden vooral verwacht tussen 2034 en 2060. In die periode neemt de druk op de overheidsuitgaven toe door de vergrijzing. Toch lijkt het systeem volgens de huidige prognoses beheersbaar te blijven. Na 2046 zouden de pensioenuitgaven weer geleidelijk moeten dalen en vanaf 2060 worden opnieuw overschotten verwacht.
Maar voor toekomstige gepensioneerden is er minder goed nieuws. Het zogenoemde vervangingspercentage daalt naar verwachting fors. Op dit moment ontvangt een gepensioneerde in Portugal gemiddeld ongeveer 67% van het laatste salaris. Vanaf de jaren 2050 kan dat percentage volgens de projecties dalen tot ongeveer 37%.
Dat betekent dat het pensioenstelsel wel overeind blijft, maar veel minder royaal wordt. De daling komt onder meer door de demografische overgang en het verdwijnen van oudere, gunstigere pensioenregelingen, zoals de Caixa Geral de Aposentações.
Kort gezegd: Portugal lijkt zijn pensioenen tot 2070 te kunnen blijven betalen, maar de hoogte van die pensioenen wordt waarschijnlijk een stuk lager. Voor wie over dertig jaar met pensioen gaat, wordt een lange bijdragegeschiedenis, vroegtijdige financiële planning en eventueel aanvullend sparen steeds belangrijker. De staat blijft betalen, maar vermoedelijk niet meer op het niveau dat veel mensen vandaag gewend zijn.
